Pijn volgens de sjamanen
Als je met pijn naar een huisarts gaat, krijg je vaak een pijnstiller voorgeschreven. Hoe heftiger de pijn, hoe zwaarder het middel dat je meekrijgt. In veel gevallen kom je uit bij opiaten zoals Oxycodon, Fentanyl of Methadon. Middelen waarvan al lang bekend is dat ze verslavend zijn, en die toch nog steeds worden ingezet als oplossing.
Wat hierbij vaak ontbreekt, is een werkelijk begrip van waar pijn vandaan komt. De pijn wordt onderdrukt, maar het signaal blijft bestaan.
Binnen het sjamanisme wordt pijn daarom niet gezien als iets dat zo snel mogelijk moet verdwijnen. Pijn volgens de sjamanen is een ingang. Een signaal dat je ergens op wijst. Iets dat gelezen en begrepen wil worden. Pijn volgens de sjamanen gaat niet alleen over het lichaam, maar over het geheel van wie je bent.
De vraag verschuift daarmee van hoe kom ik van deze pijn af naar een andere, fundamentelere vraag.
Wat is pijn volgens de sjamanen
Pijn volgens de sjamanen wordt gezien als een signaal dat zich op meerdere lagen tegelijk afspeelt. Het gaat niet alleen over het lichaam, maar over het geheel van wie je bent. Wat zich fysiek laat zien, kan zijn oorsprong hebben op een emotioneel, mentaal of energetisch niveau.
Waar komt pijn vandaan?
Binnen de Andes-traditie wordt de mens gezien als een geheel van verschillende lagen die voortdurend op elkaar inwerken. Een paqo kijkt daarom nooit alleen naar het fysieke lichaam, maar naar het volledige veld waarin iemand leeft en beweegt.
De vier niveaus van bewustzijn
Deze lagen worden vaak weergegeven via vier archetypen:
- Slang – het fysieke lichaam, het onderbewuste, het verleden en opgeslagen pijn
- Poema – het emotionele lichaam, gevoelens en de manier waarop we ervaringen verwerken
- Kolibrie – het mentale niveau, betekenisgeving, overtuigingen en richting
- Condor – het energetische en spirituele niveau, de verbinding met de bron
Pijn kan op elk van deze niveaus ontstaan, maar belangrijker nog: ze beïnvloeden elkaar voortdurend. Vanuit pijn volgens de sjamanen kijk je daarom altijd naar meerdere lagen tegelijk, omdat wat zich op één niveau toont vaak zijn oorsprong ergens anders heeft.
Pijn in het fysieke lichaam
Wanneer je pijn ervaart in je lichaam, is dat in essentie een signaal dat er ergens iets uit balans is geraakt. Dat kan een directe fysieke oorzaak hebben, zoals een blessure of overbelasting, maar vaak ligt het complexer.
Misschien was je moe, afgeleid of onder spanning. Misschien heb je signalen genegeerd die eerder al aanwezig waren.
Binnen een holistische benadering kijk je daarom niet alleen naar het lichaam zelf, maar ook naar de context waarin de pijn is ontstaan. Je neemt het geheel mee: je gedrag, je energie en je ritme.
Een pijnstiller kan verlichting geven, maar is zelden een oplossing.
In de reguliere geneeskunde ligt de focus vaak op het bestrijden van het symptoom. Dat kan tijdelijk nodig zijn, maar wanneer de oorzaak niet wordt meegenomen, zal de pijn zich blijven herhalen of verplaatsen.
Emotionele pijn en de grenzen van praten
Op het moment dat pijn zich uit op emotioneel niveau, wordt er vaak gekozen voor gesprek en analyse. Je gaat praten over wat er speelt, in de hoop dat inzicht tot verandering leidt.
Dat kan waardevol zijn, maar heeft ook zijn grenzen.
Emoties willen niet alleen begrepen worden, ze willen doorleefd en bewogen worden. Wanneer je blijft hangen in het analyseren van wat er is gebeurd, zonder werkelijk iets te veranderen, ontstaat er eerder stilstand dan beweging.
Daarnaast staan de emotionele en fysieke laag nooit los van elkaar. Fysieke klachten kunnen emoties versterken, en emotionele spanning kan zich vastzetten in het lichaam. Wanneer je slechts één laag benadert, blijft de onderliggende dynamiek vaak intact.
Dat zie je ook terug in hoe breed medicatie wordt ingezet. Zo gebruiken in Nederland grote groepen mensen antidepressiva en opiaten (bron).
Mentale patronen en het ontstaan van pijn
Een groot deel van de manier waarop we pijn ervaren, wordt gevormd door onze gedachten. De overtuigingen die we hebben opgebouwd, vaak onbewust, bepalen hoe we situaties interpreteren en hoe we reageren.
Veel van deze patronen zijn ontstaan in het verleden en blijven actief, zonder dat we daar nog bewust van zijn. Daardoor kun je jezelf blijven beperken, zonder dat je doorhebt waar het vandaan komt.
Door deze patronen zichtbaar te maken, ontstaat er ruimte om ze te veranderen. Praktijken zoals meditatie en bewustzijnswerk helpen om deze laag te openen en te verzachten. Binnen sjamanistische tradities wordt dit ondersteund door rituelen en ceremonies. Deze werken direct op het bewustzijn en maken het mogelijk om oude patronen los te laten en nieuwe verbindingen te creëren.
Het energetisch niveau en werkelijke heling
Op het niveau van de condor, het energetische veld, verschuift het perspectief volledig. Hier gaat het niet langer over controle of oplossen, maar over verbinding en overgave.
Een paqo werkt in dit veld niet als degene die iets doet, maar als kanaal. De heling ontstaat in de ontmoeting tussen de ziel van de persoon en de bron.
Inwijdingen
Lees meer over sjamanistische inwijdingen
Healingen
Lees meer over sjamanistische healingen